A2

อดีตที่โยงถึงตอนนี้กับอดีตที่จบแล้วในภาษาอังกฤษ

Perfect vs Past Simple

บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของแผนผังไวยากรณ์ภาษาอังกฤษบน Settemila Lingue

สรุปสั้น ๆ

ใช้ Present Perfect เมื่อมองย้อนจากตอนนี้ไปยังประสบการณ์ ผลที่ยังสำคัญ หรือช่วงเวลาที่ยังต่อเนื่องมาถึงปัจจุบัน เช่น I've lost my keys. — ทำกุญแจหายและตอนนี้ยังหาไม่เจอ ใช้ Past Simple เมื่อเล่าเหตุการณ์ในช่วงอดีตที่จบแล้ว เช่น I lost my keys yesterday. — ทำกุญแจหายเมื่อวานนี้ คำถามหลักจึงไม่ใช่เพียง “เกิดขึ้นนานแค่ไหนแล้ว” แต่คือ กำลังพูดถึงสิ่งที่เกี่ยวข้องกับตอนนี้ หรือกำลังเล่าว่าเกิดอะไรขึ้นในอดีตช่วงหนึ่ง

ภาพรวม

ภาษาไทยพูดว่า “กินแล้ว” “เคยไป” หรือ “อยู่ที่นี่มาสามปีแล้ว” ได้โดยไม่เปลี่ยนรูปคำกริยา แต่ภาษาอังกฤษต้องเลือกทั้งรูปกริยาและกรอบเวลา ความต่างระหว่างสองรูปนี้จึงเป็นเรื่องสำคัญในระดับ A2 โดยเฉพาะเวลาคุยเรื่องประสบการณ์ แจ้งข่าว นัดหมาย หรืออธิบายว่าทำไมตอนนี้จึงทำบางอย่างไม่ได้

ในบทนี้จะเรียก Present Perfect ว่า รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน และเรียก Past Simple ว่า รูปอดีตทั่วไป ทั้งสองเป็นกาล คือรูปกริยาที่ช่วยบอกมุมมองต่อเวลา ชื่อแรกแม้มีคำที่หมายถึงปัจจุบัน แต่ใช้พูดถึงสิ่งที่เกิดก่อนตอนนี้ได้ ส่วนชื่อหลังไม่ได้แปลว่าเหตุการณ์นั้นต้องนานมาแล้ว เหตุการณ์เมื่อห้านาทีก่อนก็ใช้รูปอดีตทั่วไปได้หากกำลังระบุว่าเกิดขึ้นเมื่อไร

สิ่งที่มักทำให้คนไทยสับสนคือคำว่า “แล้ว” ไม่ได้ตรงกับรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันเสมอไป “ส่งแล้วเมื่อวาน” ต้องใช้รูปอดีตทั่วไป ส่วน “ส่งแล้ว ลองเช็กกล่องข้อความดู” เหมาะกับรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันมากกว่าในหลายบริบท จึงควรเริ่มจากความหมายทั้งประโยค ไม่ใช่จับคู่คำไทยกับชื่อกาลแบบคำต่อคำ

หลักการเลือกใช้และโครงสร้าง

1. แยกมุมมองต่อเวลาให้ได้ก่อน

ลองนึกถึงเส้นเวลาสองแบบ แบบแรกมีเส้นลากจากอดีตมาจนถึง “ตอนนี้” ผู้พูดกำลังสำรวจว่าจนถึงตอนนี้มีอะไรเกิดขึ้นแล้วบ้าง หรือมีผลอะไรอยู่ แบบที่สองวงช่วงเวลาหนึ่งในอดีตไว้ แล้วเล่าว่าในช่วงนั้นเกิดอะไรขึ้น

มุมมองที่ต้องการสื่อ ตัวอย่างภาษาอังกฤษ ความหมายภาษาไทย
ผลที่เห็นอยู่ตอนนี้ I've lost my keys. ทำกุญแจหาย ตอนนี้ยังไม่มีใช้
เหตุการณ์ในเวลาที่จบแล้ว I lost my keys yesterday. ทำกุญแจหายเมื่อวานนี้
ประสบการณ์จนถึงตอนนี้ Have you ever been to Spain? เคยไปสเปนไหม
การเดินทางครั้งหนึ่งในอดีต I went to Spain in 2019. ไปสเปนเมื่อปี 2019

ประโยคเรื่องกุญแจประโยคหลัง ไม่ได้บอกว่าหาเจอแล้ว อาจยังหายอยู่ก็ได้ เพียงแต่ผู้พูดเลือกเล่าว่าเกิดอะไรขึ้นเมื่อวาน ไม่ได้ใช้รูปกริยาเพื่อเน้นผลในตอนนี้ ความต่างของกาลจึงเป็นเรื่องของมุมมอง ไม่ใช่การแบ่งว่าเหตุการณ์ไหนมีผลจริงและเหตุการณ์ไหนไม่มีผลเลย

2. สร้างรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน

โครงสร้างหลักคือ ประธาน + have หรือ has + กริยาช่องที่ 3 ประธานคือคนหรือสิ่งที่ประโยคกำลังกล่าวถึง ส่วนกริยาช่องที่ 3 คือรูปกริยาที่ใช้ตามหลังคำช่วยในโครงสร้างนี้ เช่น worked, eaten, gone ไม่จำเป็นต้องมีรูปร่างเหมือนกริยาช่องที่ 2 เสมอไป

ใช้ have กับ I, you, we, they และใช้ has กับ he, she, it รวมถึงชื่อคนหรือสิ่งหนึ่งอย่าง ในตารางนี้ใช้คำกริยา finish ซึ่งหมายถึงทำให้เสร็จ

ลักษณะประโยค รูปภาษาอังกฤษ ความหมายภาษาไทย
บอกเล่ากับผู้พูด I have finished. ทำเสร็จแล้ว
บอกเล่ากับผู้ฟัง You have finished. คุณทำเสร็จแล้ว
บอกเล่ากับผู้ชายคนหนึ่ง He has finished. เขาทำเสร็จแล้ว
บอกเล่ากับผู้หญิงคนหนึ่ง She has finished. เธอทำเสร็จแล้ว
บอกเล่ากับสิ่งหนึ่ง It has finished. มันจบแล้ว
บอกเล่ากับพวกเรา We have finished. พวกเราทำเสร็จแล้ว
บอกเล่ากับพวกเขา They have finished. พวกเขาทำเสร็จแล้ว
ปฏิเสธ I haven't finished. ยังทำไม่เสร็จ
ปฏิเสธ She hasn't finished. เธอยังทำไม่เสร็จ
คำถาม Have you finished? ทำเสร็จแล้วหรือยัง
คำถาม Has she finished? เธอทำเสร็จแล้วหรือยัง
ตอบสั้น Yes, I have. / No, I haven't. เสร็จแล้ว / ยังไม่เสร็จ
ตอบสั้น Yes, she has. / No, she hasn't. เธอเสร็จแล้ว / เธอยังไม่เสร็จ

รูปย่อที่พบเสมอคือ I've, you've, we've, they've, he's, she's, it's เช่น She's finished. — เธอทำเสร็จแล้ว ในที่นี้ She's ย่อจาก She has ไม่ใช่ She is ต้องดูคำที่ตามหลังและความหมายประกอบ ส่วน haven't และ hasn't ย่อจาก have not และ has not

3. สร้างรูปอดีตทั่วไป

ประโยคบอกเล่าใช้ ประธาน + กริยาช่องที่ 2 คำกริยาปกติมักเติม -ed แต่คำที่ใช้บ่อยหลายคำเปลี่ยนรูปเฉพาะ เช่น go → went เมื่อเป็นคำถามหรือปฏิเสธ ใช้คำช่วย did แล้วให้คำกริยาหลักกลับเป็นรูปพื้นฐาน คือรูปที่ยังไม่เติมส่วนท้าย เช่น go ไม่ใช่ went

ลักษณะประโยค รูปภาษาอังกฤษ ความหมายภาษาไทย
บอกเล่า I finished yesterday. ทำเสร็จเมื่อวาน
บอกเล่า She finished yesterday. เธอทำเสร็จเมื่อวาน
ปฏิเสธ I didn't finish yesterday. เมื่อวานทำไม่เสร็จ
คำถาม Did she finish yesterday? เมื่อวานเธอทำเสร็จไหม
ตอบสั้น Yes, she did. / No, she didn't. เสร็จ / ไม่เสร็จ

สำหรับ be ซึ่งใช้บอกว่าเป็น อยู่ หรือมีสภาพอย่างไร รูปอดีตคือ was/were และไม่ใช้ did ในคำถามหรือปฏิเสธ เช่น Were you at home last night? — เมื่อคืนอยู่บ้านไหม และ I wasn't at home. — ไม่ได้อยู่บ้าน

คำกริยาที่ควรทบทวนเพื่อไม่ให้สับสนระหว่างสองโครงสร้างมีดังนี้

รูปพื้นฐาน ช่องที่ 2 ช่องที่ 3 ความหมาย
work worked worked ทำงาน
lose lost lost ทำหาย
go went gone ไป
be was / were been เป็น อยู่
see saw seen เห็น
eat ate eaten กิน
write wrote written เขียน
do did done ทำ

4. ใช้คำบอกเวลาเป็นเบาะแส ไม่ใช่สูตรแทนความหมาย

เวลาที่จบแล้ว เช่น yesterday — เมื่อวาน, last week — สัปดาห์ที่แล้ว, in 2019 — ในปี 2019 และ two days ago — สองวันก่อน ชี้ให้ใช้รูปอดีตทั่วไปเมื่อคำเหล่านี้ระบุเวลาของเหตุการณ์ที่เล่า

ช่วงที่นับมาถึงตอนนี้ เช่น so far — จนถึงตอนนี้ และ up to now — จนถึงขณะนี้ มักใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน ส่วน ever — เคย และ never — ไม่เคย มักใช้กับรูปนี้เมื่อพูดถึงประสบการณ์ในชีวิตจนถึงตอนนี้ เช่น I've never eaten here. — ไม่เคยกินที่นี่มาก่อน

คำว่า today — วันนี้, this week — สัปดาห์นี้ และ this year — ปีนี้ ใช้ได้ทั้งสองรูป ขึ้นอยู่กับว่าผู้พูดมองช่วงเวลานั้นอย่างไร เช่น I've had two coffees today. — วันนี้จนถึงตอนนี้ดื่มกาแฟไปสองแก้วแล้ว เทียบกับ I had coffee at seven today. — วันนี้ดื่มกาแฟตอนเจ็ดโมง ประโยคหลังระบุเหตุการณ์ในเวลาหนึ่งที่ผ่านไปแล้ว แม้ว่าวันนี้ยังไม่จบ

5. ระยะเวลาที่ยังต่อเนื่องกับระยะเวลาที่สิ้นสุด

ใช้ for ตามด้วยระยะเวลา และ since ตามด้วยจุดเริ่มต้น หากสภาพนั้นยังเป็นจริงอยู่ตอนนี้ รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันช่วยสื่อความต่อเนื่อง

  • I've lived here for three years. — อยู่ที่นี่มาสามปีแล้ว และตอนนี้ยังอยู่
  • I've known Mali since 2021. — รู้จักมะลิมาตั้งแต่ปี 2021 และยังรู้จักกันอยู่
  • I lived there for three years. — เคยอยู่ที่นั่นเป็นเวลาสามปี โดยมองว่าเป็นช่วงที่จบแล้ว

อย่าจำว่าเห็น for แล้วต้องใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันเสมอ คำนี้บอกเพียง “นานเท่าไร” ไม่ได้บอกเองว่าช่วงเวลานั้นยังดำเนินอยู่หรือไม่ อีกทั้งรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันไม่ได้หมายถึงการกระทำที่จบแล้วทุกครั้ง ดังที่เห็นจากประโยคที่บอกว่ายังอยู่ที่เดิม

ตัวอย่างในสถานการณ์จริง

ตารางนี้จับคู่สถานการณ์ใกล้ตัวเพื่อให้เห็นว่า ภาษาไทยอาจใช้คำคล้ายกัน แต่ภาษาอังกฤษเลือกมุมมองต่อเวลาต่างกัน

ภาษาอังกฤษ ความหมายภาษาไทย จุดที่ควรสังเกต
I've lost my keys. ทำกุญแจหาย ตอนนี้ยังหาไม่เจอ เน้นปัญหาที่มีอยู่ตอนนี้
I lost my keys yesterday. ทำกุญแจหายเมื่อวาน ระบุวันที่เกิดเหตุ
Have you ever been to Spain? เคยไปสเปนไหม ถามประสบการณ์จนถึงปัจจุบัน
I went to Spain in 2019. ไปสเปนเมื่อปี 2019 เล่าการเดินทางครั้งที่ระบุปีได้
I've just sent you the address. เพิ่งส่งที่อยู่ให้แล้วนะ แจ้งข่าวเพื่อให้อีกฝ่ายเปิดดูได้
I sent it ten minutes ago. ส่งไปเมื่อสิบนาทีที่แล้ว บอกว่าการส่งเกิดขึ้นเมื่อไร
Have you eaten yet? กินข้าวหรือยัง ถามสถานะตอนนี้เพื่อจะได้วางแผนต่อ
Did you eat before the meeting? กินอะไรก่อนประชุมหรือเปล่า ถามถึงช่วงก่อนการประชุมครั้งนั้น
We haven't received your payment yet. เรายังไม่ได้รับเงินที่คุณชำระ ยังไม่เกิดขึ้นจนถึงตอนนี้
We didn't receive any payments last Friday. วันศุกร์ที่แล้วเราไม่ได้รับเงินชำระเลย สรุปเหตุการณ์ของวันที่จบแล้ว
I've read three chapters so far. จนถึงตอนนี้อ่านไปสามบทแล้ว รวมผลงานถึงปัจจุบัน
I read three chapters last night. เมื่อคืนอ่านไปสามบท เล่าว่าเมื่อคืนทำอะไร
She's worked here since March. เธอทำงานที่นี่มาตั้งแต่เดือนมีนาคม ตอนนี้ยังทำงานอยู่ที่นี่
She worked here from March to June. เธอทำงานที่นี่ตั้งแต่มีนาคมถึงมิถุนายน ระบุช่วงการทำงานที่สิ้นสุดแล้ว

การสนทนามักเริ่มด้วยภาพรวมของประสบการณ์ แล้วเปลี่ยนเป็นรูปอดีตทั่วไปเมื่อเข้าสู่รายละเอียดของครั้งนั้น เช่น

  • Have you ever been to Spain? — เคยไปสเปนไหม
  • Yes, I have. I went in 2019. — เคย ไปเมื่อปี 2019
  • Which cities did you visit? — ตอนนั้นไปเมืองไหนมาบ้าง
  • I visited Madrid and Seville. — ไปมาดริดกับเซบียา

ไม่จำเป็นต้องใช้กาลเดียวตลอดบทสนทนา คำถามแรกเปิดช่วงชีวิตจนถึงตอนนี้ ส่วนคำถามถัดไปเล็งไปที่การเดินทางครั้งที่ได้กล่าวถึงแล้ว

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

1. เติม “เมื่อวาน” แต่ยังใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน

  • ไม่ถูก: I've seen her yesterday.
  • แก้เป็น: I saw her yesterday. — เจอเธอเมื่อวาน
  • เหตุผล: เมื่อวานเป็นช่วงที่จบแล้วและระบุเวลาที่เจอกัน หากต้องการแจ้งข่าวว่าพบเธอแล้วโดยไม่ระบุเวลา อาจพูดว่า I've seen her. — เจอเธอมาแล้ว

แม้การเจอกันเมื่อวานจะสำคัญต่อวันนี้ ก็ยังใช้รูปอดีตทั่วไปได้ ความสำคัญต่อปัจจุบันไม่ได้ทำให้ข้ามกฎเรื่องเวลาที่ระบุไว้ชัดเจน

2. ใช้ช่องที่ 2 ตามหลังคำช่วยของรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน

  • ไม่ถูก: Have you saw this film?
  • แก้เป็น: Have you seen this film? — เคยดูหนังเรื่องนี้ไหม
  • เหตุผล: หลัง have/has ในโครงสร้างนี้ต้องเป็นช่องที่ 3 ของ see คือ seen ไม่ใช่ saw

3. เปลี่ยนกริยาเป็นอดีตซ้ำหลังคำช่วย

  • ไม่ถูก: Did you went there last year?
  • แก้เป็น: Did you go there last year? — ปีที่แล้วไปที่นั่นหรือเปล่า
  • เหตุผล: did ทำหน้าที่บอกอดีตแล้ว กริยาหลักจึงใช้รูปพื้นฐาน หลักเดียวกันใช้กับประโยคปฏิเสธ เช่น I didn't go. — ไม่ได้ไป

4. ใช้รูปปัจจุบันตรง ๆ เมื่อต้องการบอกว่า “ทำมานานแล้ว”

  • ไม่ถูกในความหมายนี้: I know her for five years.
  • แก้เป็น: I've known her for five years. — รู้จักเธอมาห้าปีแล้ว
  • เหตุผล: ภาษาไทยไม่ต้องเปลี่ยนคำว่า “รู้จัก” แต่ภาษาอังกฤษต้องแสดงว่าช่วงเวลานั้นเริ่มในอดีตและต่อมาถึงตอนนี้ รูปปัจจุบันทั่วไป I know her. บอกเพียงว่า “รู้จักเธอ” ไม่ได้แสดงช่วงเวลาที่สะสมมา

5. ใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันถามเวลาของเหตุการณ์ครั้งหนึ่ง

  • ไม่ถูกในคำถามนี้: When have you bought this phone?
  • แก้เป็น: When did you buy this phone? — ซื้อโทรศัพท์เครื่องนี้เมื่อไร
  • เหตุผล: เมื่อถามว่าเหตุการณ์ซื้อครั้งนั้นเกิดขึ้นเมื่อไร ให้ใช้รูปอดีตทั่วไป ส่วน Have you bought a new phone? — ซื้อโทรศัพท์ใหม่แล้วหรือ ถามว่าสิ่งนั้นเกิดขึ้นแล้วหรือยัง ไม่ได้ถามเวลา

6. ถือว่า “ไม่เคย” ต้องใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันทุกครั้ง

  • ไม่ตรงกับกรอบเวลานี้: I have never visited her when I lived in Chiang Mai.
  • แก้เป็น: I never visited her when I lived in Chiang Mai. — ตอนที่อยู่เชียงใหม่ ไม่เคยไปเยี่ยมเธอเลย
  • เหตุผล: ผู้พูดกำลังสรุปช่วงชีวิตที่จบแล้ว คำว่า never ไม่ได้บังคับกาล หากหมายถึงไม่เคยไปเยี่ยมเลยจนถึงตอนนี้ จึงค่อยใช้ I've never visited her. — ไม่เคยไปเยี่ยมเธอเลย

ข้อสังเกตในการใช้งาน

คำที่แปลว่า “เพิ่ง” “แล้ว” และ “ยัง”

คำว่า just — เพิ่ง และ already — แล้ว มักอยู่ระหว่าง have/has กับกริยาช่องที่ 3 เช่น I've just arrived. — เพิ่งมาถึง และ She's already left. — เธอออกไปแล้ว ส่วน yet — ยัง มักอยู่ท้ายประโยคคำถามหรือปฏิเสธ เช่น Has she left yet? — เธอออกไปหรือยัง และ She hasn't left yet. — เธอยังไม่ออกไป

คำเหล่านี้ช่วยบอกมุมมองของผู้พูด แต่ไม่ควรแปลกลับจากไทยอย่างตายตัว “กินแล้วเมื่อเช้า” อาจเป็น I ate this morning. ขณะที่ “กินแล้ว ไม่ต้องเผื่ออาหาร” อาจเป็น I've already eaten. ทั้งคู่มีคำว่า “แล้ว” ในคำแปล แต่เน้นต่างกัน

คำว่า already ในคำถามยังอาจแสดงความแปลกใจ เช่น Have you finished already? — เสร็จแล้วหรือ เร็วจัง ต่างจากคำถามกลาง ๆ ว่า Have you finished yet? — เสร็จหรือยัง

ความต่างระหว่างภาษาอังกฤษแบบบริติชกับอเมริกัน

ภาษาอังกฤษแบบบริติชมักเลือกใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันกับข่าวใหม่และคำอย่าง just, already, yet เช่น Have you eaten yet? — กินข้าวหรือยัง ส่วนภาษาอังกฤษแบบอเมริกันใช้รูปอดีตทั่วไปในสถานการณ์เดียวกันได้บ่อย เช่น Did you eat yet? — กินข้าวหรือยัง

ดังนั้น I just ate. — เพิ่งกินมา จึงไม่ใช่ประโยคผิด เพียงเป็นรูปที่ได้ยินบ่อยในภาษาอังกฤษแบบอเมริกัน สำหรับผู้เริ่มเรียน การฝึกใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันในความหมายเหล่านี้เป็นหลักช่วยให้เห็นระบบชัดขึ้น แต่ไม่ควรตัดสินบทสนทนาจริงด้วยสูตรเดียว ความต่างนี้ไม่ได้ทำให้ประโยคอย่าง I've eaten yesterday. กลายเป็นรูปมาตรฐาน

รูปย่อเป็นธรรมชาติ ไม่ได้แปลว่าไม่สุภาพ

ในการพูดทั่วไป I've finished. — ทำเสร็จแล้ว ฟังเป็นธรรมชาติกว่าการออกเสียงเต็มทุกคำ รูปเต็มเหมาะเมื่อเน้นหรือใช้ในงานเขียนบางประเภท เช่น I have finished. — ทำเสร็จแล้วจริง ๆ อย่างไรก็ตาม คำตอบรับสั้นต้องใช้รูปเต็มว่า Yes, I have. — ใช่ ทำแล้ว ไม่ใช้ Yes, I've. เพียงลำพัง

ต่อยอดจากพื้นฐาน: รายละเอียดที่ค่อยเรียนเพิ่มได้

หากเพิ่งเริ่มเรียน ให้จำเรื่อง “ช่วงอดีตที่จบแล้ว” เทียบกับ “มองจากตอนนี้ย้อนกลับไป” ให้คล่องก่อน รายละเอียดต่อไปนี้ช่วยอ่านและฟังให้แม่นขึ้น แต่ยังไม่ต้องใช้ได้ทั้งหมดในทันที

ช่วงเวลาเดียวกันอาจถูกมองว่าจบแล้วหรือยังเปิดอยู่

ลองนึกว่าตอนนี้เป็นสิบโมงเช้า ผู้พูดอาจบอกว่า I've answered six emails this morning. — เช้านี้จนถึงตอนนี้ตอบอีเมลไปหกฉบับแล้ว เพราะยังอยู่ในช่วงเช้าและกำลังนับผลงานสะสม หากเล่าเรื่องตอนบ่าย อาจพูดว่า I answered six emails this morning. — เมื่อเช้าตอบอีเมลไปหกฉบับ

อย่างไรก็ตาม เวลาบนนาฬิกาไม่ใช่เงื่อนไขเดียว แม้ยังไม่เที่ยง หากมองว่างานช่วงเช้าเสร็จไปแล้วและกำลังเล่าเหตุการณ์นั้น รูปอดีตทั่วไปก็เป็นไปได้ ในทางกลับกัน “วันนี้” ยังไม่จบก็ไม่ได้ทำให้ทุกประโยคต้องเป็นรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน เช่น I missed the bus this morning. — เมื่อเช้าขึ้นรถเมล์ไม่ทัน เป็นการเล่าเหตุการณ์ที่เกิดไปแล้วอย่างเป็นธรรมชาติ

ไม่มีคำบอกเวลา ก็ใช้รูปอดีตทั่วไปได้

กฎว่า “ไม่บอกเวลาให้ใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบัน” เป็นเพียงทางลัดที่ทำให้ผิดได้ หากเวลาหรือเหตุการณ์นั้นเป็นที่เข้าใจอยู่แล้ว ก็ใช้รูปอดีตทั่วไปได้ เช่น หลังดูหนังจบ เพื่อนถามว่า Did you like it? — ชอบไหม ไม่ต้องเติมคำว่า “เมื่อกี้” เพราะรู้กันว่าถามถึงหนังที่เพิ่งดู

ในทางกลับกัน รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันอาจมีคำบอกเวลาได้ เช่น I've seen her twice this week. — สัปดาห์นี้เจอเธอสองครั้งแล้ว ประเด็นไม่ใช่ว่ามีคำบอกเวลาหรือไม่ แต่เป็นว่าช่วงเวลานั้นปิดไปแล้วหรือยังเชื่อมกับตอนนี้

เริ่มด้วยข่าวใหม่ แล้วเล่ารายละเอียดในอดีต

รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันเหมาะสำหรับเปิดข่าว เช่น A new café has opened near my office. — มีร้านกาแฟเปิดใหม่ใกล้ที่ทำงาน จากนั้นผู้พูดมักเปลี่ยนไปใช้รูปอดีตทั่วไปว่า It opened on Monday. I went there yesterday. — ร้านเปิดวันจันทร์ ไปมาเมื่อวาน

เมื่อเล่าเหตุการณ์ต่อเนื่อง เช่น ไปถึงร้าน สั่งเครื่องดื่ม แล้วพบเพื่อน รูปอดีตทั่วไปเป็นแกนของเรื่อง ไม่ต้องเปลี่ยนทุกประโยคเป็นรูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันเพียงเพราะเรื่องนั้นเพิ่งเกิด

ผลในปัจจุบันเป็นสิ่งที่บริบทช่วยตีความ

ประโยค I've lost my keys. โดยทั่วไปชวนให้เข้าใจว่าตอนนี้ยังหาไม่เจอ โดยเฉพาะเมื่อพูดหน้าประตูบ้าน แต่รูปนี้ไม่ได้รับประกันว่าผลของทุกเหตุการณ์จะคงอยู่ตลอด เช่น I've lost my keys several times. — เคยทำกุญแจหายมาหลายครั้งแล้ว เป็นการนับประสบการณ์ ไม่ได้หมายความว่ากุญแจทุกชุดยังหายอยู่

ในทำนองเดียวกัน I broke my glasses yesterday. — ทำแว่นแตกเมื่อวาน ไม่ได้บอกว่าแว่นซ่อมแล้วหรือยัง อย่าใช้ชื่อกาลตัดสินข้อเท็จจริงที่ประโยคไม่ได้ระบุ

เคยไปมาแล้วกับไปแล้วแต่ยังไม่กลับ

เมื่อต้องการถามประสบการณ์การไปสถานที่ ใช้ been to เช่น She's been to Spain twice. — เธอเคยไปสเปนมาสองครั้งแล้ว ส่วน She's gone to Spain. — เธอไปสเปนแล้ว โดยทั่วไปสื่อว่าตอนนี้เธอไม่อยู่ที่นี่ เพราะเดินทางไปที่นั่นและยังไม่กลับ

สำหรับการเดินทางครั้งที่เกิดในช่วงอดีตที่จบแล้ว ใช้ went เช่น She went to Spain last summer. — เธอไปสเปนเมื่อฤดูร้อนที่แล้ว จึงควรแยกทั้งเรื่องรูปกริยาและความหมายของการไปกลับ ไม่ใช่เพียงจำว่าช่องที่ 3 ของ go คือ gone แล้วนำไปแทนทุกกรณี

ระยะเวลายังต่อเนื่องอาจใช้รูปที่เน้นการทำมาตลอด

เมื่ออยากเน้นกิจกรรมที่ทำต่อเนื่องมาถึงตอนนี้ อาจพบโครงสร้าง have/has been + กริยาเติม -ing เรียกว่ารูปสมบูรณ์ต่อเนื่อง เช่น I've been studying for two hours. — เรียนมาสองชั่วโมงแล้ว โดยเน้นเวลาที่ใช้ทำกิจกรรมนั้น เทียบกับ I've studied three chapters. — เรียนไปสามบทแล้ว ซึ่งเน้นปริมาณงานที่ทำได้

สำหรับคำกริยาที่บอกสภาพ เช่น know — รู้จัก หรือรู้ โดยทั่วไปใช้รูปไม่ต่อเนื่องว่า I've known her for years. — รู้จักเธอมาหลายปีแล้ว การรู้จักกันยังดำเนินอยู่จึงไม่ได้แปลว่าต้องใช้รูปเติม -ing เสมอ

เมื่อมองย้อนจากจุดหนึ่งในอดีต ไม่ใช่จากตอนนี้

หากเล่าว่า “ตอนถึงบ้านจึงรู้ว่าทำกุญแจหายไปก่อนหน้านั้นแล้ว” จุดอ้างอิงคือเวลาที่ถึงบ้านในอดีต ไม่ใช่ปัจจุบัน อาจใช้รูป had + กริยาช่องที่ 3 ซึ่งเรียกว่ารูปอดีตสมบูรณ์ เพื่อบอกว่าเหตุการณ์หนึ่งเกิดก่อนอีกเหตุการณ์ในอดีต เช่น When I got home, I realised I had lost my keys. — พอถึงบ้านก็รู้ตัวว่าทำกุญแจหายไปแล้ว

นี่เป็นขั้นต่อไปของการเรียนเรื่องเวลา อย่าใช้รูปเชื่อมอดีตกับปัจจุบันแทนทุกครั้งที่ภาษาไทยมีคำว่า “ไปแล้ว” ต้องดูด้วยว่ากำลังมองย้อนจาก “ตอนนี้” หรือจาก “ตอนนั้น”

วิธีฝึกให้เลือกใช้ได้คล่อง

  1. ฝึกเล่าเรื่องเดียวกันสองมุม เลือกเรื่องใกล้ตัววันละสามเรื่อง เช่น ส่งอีเมล ทำอาหาร หรือไปพบแพทย์ เริ่มจาก I've sent the email. — ส่งอีเมลแล้ว แล้วเพิ่มเวลาว่า I sent it at nine. — ส่งตอนเก้าโมง สังเกตว่าทันทีที่ย้ายไปเล่าเหตุการณ์ ณ เวลาใดเวลาหนึ่ง รูปกริยาต้องเปลี่ยนตาม ไม่ใช่เพียงเติมคำบอกเวลาท้ายประโยคเดิม
  2. ฝึกถามประสบการณ์แล้วตามด้วยรายละเอียด ใช้คู่คำถามอย่าง Have you ever eaten durian? — เคยกินทุเรียนไหม และ When did you first try it? — ลองกินครั้งแรกเมื่อไร จากนั้นตอบเป็นประโยคเต็ม วิธีนี้ฝึกการเปลี่ยนกาลตามการสนทนาได้ดีกว่าท่องประโยคแยกกัน
  3. ทำบันทึกสองช่องแล้วตรวจเหตุผล ช่องหนึ่งเขียนสิ่งที่ทำแล้วจนถึงตอนนี้ อีกช่องเขียนเหตุการณ์เมื่อวาน ทุกครั้งให้ขีดเส้นใต้รูปกริยาและเขียนเหตุผลสั้น ๆ ว่า “ผลตอนนี้” “ประสบการณ์” “ยังต่อเนื่อง” หรือ “เวลาจบแล้ว” หากมีคำว่า “แล้ว” ในคำแปลไทย ให้ตรวจอีกครั้งว่าเลือกจากความหมายจริง ๆ ไม่ใช่จากคำนี้คำเดียว

ก่อนพูด ลองถามตัวเองสั้น ๆ ว่า กำลังบอกสถานะหรือประสบการณ์ถึงตอนนี้ หรือกำลังเล่าเหตุการณ์ในอดีตช่วงหนึ่ง แล้วค่อยเลือกโครงสร้าง หลังจากนั้นตรวจว่าหลัง have/has เป็นช่องที่ 3 และหลัง did/didn't เป็นรูปพื้นฐาน การตรวจสองขั้นนี้ช่วยแก้ทั้งปัญหาความหมายและรูปกริยาได้พร้อมกัน

หัวข้อที่เกี่ยวข้อง

ความรู้พื้นฐาน

ปัจจุบันสมบูรณ์ในภาษาอังกฤษA2

แนวคิดระดับ A2 อื่นๆ